Ибрах1им Юсупов - "Г1арг1улийн назма..." - Страница 65

цветок Зандака · 20.10.2008, 13:08

***
Сихаллехь дицдина весеташ дайн,
Алийша, махкахой, вай мича хьаьвдда?
Гонаха бIаьрг тоха хан яц-те вайн?
Ма чIогIа цIубдо вай дуьненан хьаьвда?

Хьомечу дайн лаьттах сан лазам бу.
И бу ас гуттар а сайн кийрахь къуьйлуш.
Со иза иллешкахь дIакхайкхош ву,
Сих-сиха Даймахках дага а вуьйлуш,

Хийлазза: «Замано ерзайо чов»,
Бохуш, аш сан лерехь «зурманаш» лекхна.
Де-дийне сеттина лаьтта дIо стов,
Теш бу сан бераллин дIо берд а текхна.

Мичахь ду цаьршинна лерина гIо?
Дийцаре дийцина «заманан дарба»?
Стов шена чохь кхиъна хьун гIийла го,
Текхна берд хьанна а атта бу къарбан.

Цхьабакъду, хено ша ерзаяхь чов,
Ерзор ю вай гIодахь и ерзо цунна.
Хьурмато къовлур ду шен дашо ков
Бендацарх хIайкал дан мел гIертачунна.

Iаьржа бос — Iаьржа бу, ткъа кIайниг — кIайн.
Ма лара цхьатерра марзо а, стим а.
Кийрара саьхьарло дIаяккха шайн,
Юкъарчу гIуллакхийн ойлае жимма!

Хьаж-цIийнах таръелла кертара беш.
Вайх хIора дан гIерта Iар-дахар атта.
Iаламан чевнашна ваьш дарба деш,
Ларде вай, махкахой, Даймехкан латта.

Соьлжа-ГIала, 1980 шеран август

цветок Зандака · 20.10.2008, 13:09

Даго бен дог 1абош дац...

1.

Ц1ехьа некъ бахьаш, со геннара вог1уш,
Хьагвелла хьаьвзира, тоха са доцуш.

Со, бердах схьалеша шовда а гина,
Цунна т1е вахара, болар сихдина.

Бертал а воьжна, ас и шовда шийла
Мелира, 1абош сайн бохбелла кийра.

Ша керчош лаьтташехь т1улгаш т1ехь махо,
Сан дог 1абийра-кха шовданан даго.

2.

Генахь 1аш дуккха а шераш а девлла,
Вара со ц1авог1уш суо винчу эвла.

Эвла чу со вулуш, хадийна аре,
Сан езар 1аш яра хьоьжуш со варе.

И гича, безаман йийсарехь 1ийна
Сан дог г1аддахара цхьа тамашийна.

Езачун даго сан г1айг1а д1амелла,
1абийра сан дог, шен йовхо а елла.

3.

Езачун синхаам балийна берта,
Кхечира со нана 1аш йолчу керта.

Сов хаза хетарна, б1аьргех хи даьлла,
Хьаьвзира сан нана вуно х1айтъаьлла.

Нанна сагатдина, овгал сан деган
Сатуьйсуш 1ийнера цкъа иштта де ган!

Сан ненан даго, шен къинхетам ботуш,
Сан дог шех 1абийра, барам а боцуш.

Эххар ас сацам би дахаран хьаьттахь:
«Даго бен дог 1абош ца хилла лаьттахь»...

Саралжин, I974 шо

цветок Зандака · 21.10.2008, 14:30

***
Дацдала дуьйлало денош,
Яссало гуьйренан хIусам.
Дитташа, можа гIаш Iенош,
Мехашна Iамабо узам.

КIадделла догIу сан болар
Тачанийн текхаргех къехка.
Стиглара массо а кхолар
Сан дагтIехь йочанех техка.

Буьртигаш даточу тхинан
Ца догу даттанан цIергахь…
Ас хIун де гатлучу сина
И хилча цхьаллина гергахь?

Победино, 1979 шеран октябрь

цветок Зандака · 21.10.2008, 14:31

***
Сонтачу ойланца хьуна петоьхна,
Вахара со кхечу марзоне хьаьдда.
Соь болу хьан безам, тулгIе а тоьхна,
Меллаша дIабайра, тай санна, хаьдда.

Хенан мур, со вигнарг хьоьцанна берта,
Хьаьрк хилла дIабахна кхолламан жайне.
Чекхдаьлла дерриг, со ца оьшу гIерта
Хотталуо баха а хаьддачу тайне.

Амма шаьш хIинца а гIоране лоьруш
Къаьхьачу ойлано дебочохь ваьснаш,
ДоIахлахь стимах шаьш лелхарна кхоьруш,
Тебна Iа сан дегайовхонан аьзнаш.

Сайн дагахьбалламна юьхьдуьхьал воьрзуш,
Лаьар-кха, эрна дуй хуушехь сайна,
ТIаьххьара со Iехош, соьгахьа йоьрзуш,
ТIаьххьарчу бIаьрца ахь мэл баккха хьайна…

Дишни-Ведана, 1978 шеран март

цветок Зандака · 21.10.2008, 14:32

Гуьйренан сибат...

Меллаша т1есерса дерз а,
Сов юькъа яьржина дохк.
Аьхкенан де, юхадерза!
Шелделла сан дог де дох.

Миччара! Чкъург керчош, хено,
Бицбойтуш ц1ерпоштан мохь,
Шен новкъа чаккхармаш 1енош,
Сан дагт1ехь бити-кх цхьа муо.

И муо бу аьхкенах къастар,
Ла ца луш гуьйренан ткъарш.
Б1аьрсинна г1арг1улеш къаьста,
Хедаеш стигалан 1арш.

Дерзинчу дитташ т1е дегза
Ледадеш т1адмаш-туьтеш,
Меллаша т1есерса дерза
Г1арг1улийн б1аьрхиш ду-те?

Хоттане, I973 шеран октябрь

цветок Зандака · 21.10.2008, 14:33

Сингаттаме байташ

ГIайренан мехашна ветталуш мара,
Эсала аз дагалоьцу ас хьан.
Хаьий-те хьуна со мел лууш вара
Хьан бIаьра хьаьжначохь даим а Iан.

Хаац, со кху пана хIун лоьхуш кхаьчна,
Лом санна, дахделла дижинчу Iа?
Сан боккха сатийсам кхачийна, баьчна,
Ткъа, гIайгIа, бод санна, севсина Iа.

Саттосуш зарзъели стигланан чкъуьйриг.
«ХIуп» аьлча, суй санна, бутт а дIабай.
Охотски хIорда тIехь тулгIений уьйриг
Атало, даржадеш шен цинцийн вай.

Сира де хьан бIаьргийн бос бахьаш деъна,
Куьйсачу кондаро етта шен йорт.
Мотталой со хьуна хийисте веъна,
Шовданах сан когех хьекхало хIорд.

Победино, 1979 шеран октябрь

цветок Зандака · 22.10.2008, 12:50

Л.Ж.

Хьан деган йийсарехь веха ИбрахIим,
Лууш хьан ойланех верриг дIаиэн,
Даггара лууш хьо гIенах ган даим,
Шеллучу хьозанна бен санна шен.

Йохуш сайн ойланийн хорханаш чIана,
Лоьхур яц ас хийра марзонаш кхин:
Ховхачу хьан дагна со хетчахьана
Йогучу гIамаршлахь къурд санна хин.

Мацца а, ячделча оьмаран денош,
Детташ шайн синзаза дагаден ткъес,
Кхолламан догIано тIадамаш Iенош,
Iалашдан гIорталахь безаман иэс.

Сан кийра тIам тоха баьхьар бац бохам,
Ахь кхиош хилча сан ойланийн хIу.
Хьан васто дашо беш сан кевнан бIогIам,
Бутт даим сан уйтIа кхетта хир бу.

Хоттане, 1982 шеран апрель

цветок Зандака · 22.10.2008, 12:50

Дика а, вон а

Дуьненан дерриг а дика
ЦIеххьана деъча сан керта,
Деза ас и мича дига,
Гергарло цуьнца ца херда?
Жоп хеза: «Дакъош деш нийсса,
ГIийлачийн керташка тийса».
Вон дагIахь, хилла шех уьйриг
Iаьржачу хIордал а боккха,
Ас хIун де и лаьттахь туьйрриг,
Ца хирриг и сакх а, токх а?
Жоп хеза: «ЦIе тасий сих хьайн,
Цуьнцанна багабе сихха».

Хоттане, 1982 шеран май

цветок Зандака · 22.10.2008, 12:51

* * *
Цомгаш хуьлу дитташ гурахь,
Шийла чарп тIейогIий хоршин.
Ца латтарна шайна бухахь
Вайша, бIаьра хьоьжуш вовшийн.

Дитташ цомгаш хуьлу гурахь,
БIаьрса гIеллуш, лагIлуш хазар.
Хоттаничохь, ДаьргIахь, Гуьнахь –
Массанхьа ду диттийн лазар.

Хуьлу дитташ цомгаш гурахь,
Ла ца яллал мехийн Iиттарш.
Хьан сурт гича ирсан гурахь,
Толур ду Даймехкан дитташ.

Хоттане, 1974 шеран ноябрь

цветок Зандака · 22.10.2008, 12:52

Девеше...

Гина вац хьо дийна волуш суна,
Я ца девза ахь даьхна хьуьнарш.
Аш, б1аьхоша, маршо яккха тхуна,
Лардина вайн мехкан латтанаш.

Яийтира Даймахко повестка,
Шен мог1аршка кхойкхуш г1уллакх дан.
«Нана, ахьа са ма гатде, кестта
Воьрзур ву со толамца вайн ц1а», —

Уьш дара хьан т1аьххьарлера дешнаш…
Т1ом д1абаьлла яьлла дуккха хан.
Оцу т1амо алсамдехи кешнаш,
Чевнаш йи цо нанойн дегнашна.

Т1амо витац, хиларх цхьанхьа доьшуш,
Къестабац поэташ, артисташ.
Хиларх нана хьан ц1ахь хьоьга хьоьжуш,
Дог сацош, цо кийра дутту даш…

Машаре бу стиглахь х1ора седа,
Беттан серло дебон г1ерта тхи…
И тхи дуй-те, шу д1ахьовсош, х1етахь
Наной б1аьргех дийлла долу хи…

Хоттане, 1975 шеран июнь беттан 22 де

20.10.2008, 13:08	#641
цветок Зандака Вес репутации: 27	*** Сихаллехь дицдина весеташ дайн, Алийша, махкахой, вай мича хьаьвдда? Гонаха бIаьрг тоха хан яц-те вайн? Ма чIогIа цIубдо вай дуьненан хьаьвда? Хьомечу дайн лаьттах сан лазам бу. И бу ас гуттар а сайн кийрахь къуьйлуш. Со иза иллешкахь дIакхайкхош ву, Сих-сиха Даймахках дага а вуьйлуш, Хийлазза: «Замано ерзайо чов», Бохуш, аш сан лерехь «зурманаш» лекхна. Де-дийне сеттина лаьтта дIо стов, Теш бу сан бераллин дIо берд а текхна. Мичахь ду цаьршинна лерина гIо? Дийцаре дийцина «заманан дарба»? Стов шена чохь кхиъна хьун гIийла го, Текхна берд хьанна а атта бу къарбан. Цхьабакъду, хено ша ерзаяхь чов, Ерзор ю вай гIодахь и ерзо цунна. Хьурмато къовлур ду шен дашо ков Бендацарх хIайкал дан мел гIертачунна. Iаьржа бос — Iаьржа бу, ткъа кIайниг — кIайн. Ма лара цхьатерра марзо а, стим а. Кийрара саьхьарло дIаяккха шайн, Юкъарчу гIуллакхийн ойлае жимма! Хьаж-цIийнах таръелла кертара беш. Вайх хIора дан гIерта Iар-дахар атта. Iаламан чевнашна ваьш дарба деш, Ларде вай, махкахой, Даймехкан латта. Соьлжа-ГIала, 1980 шеран август __________________ Дуьненчохь хьан меха цхаъа ца хета... Тешаме-тешаме, эсала-эсала...©

20.10.2008, 13:09	#642
цветок Зандака Вес репутации: 27	Даго бен дог 1абош дац... 1. Ц1ехьа некъ бахьаш, со геннара вог1уш, Хьагвелла хьаьвзира, тоха са доцуш. Со, бердах схьалеша шовда а гина, Цунна т1е вахара, болар сихдина. Бертал а воьжна, ас и шовда шийла Мелира, 1абош сайн бохбелла кийра. Ша керчош лаьтташехь т1улгаш т1ехь махо, Сан дог 1абийра-кха шовданан даго. 2. Генахь 1аш дуккха а шераш а девлла, Вара со ц1авог1уш суо винчу эвла. Эвла чу со вулуш, хадийна аре, Сан езар 1аш яра хьоьжуш со варе. И гича, безаман йийсарехь 1ийна Сан дог г1аддахара цхьа тамашийна. Езачун даго сан г1айг1а д1амелла, 1абийра сан дог, шен йовхо а елла. 3. Езачун синхаам балийна берта, Кхечира со нана 1аш йолчу керта. Сов хаза хетарна, б1аьргех хи даьлла, Хьаьвзира сан нана вуно х1айтъаьлла. Нанна сагатдина, овгал сан деган Сатуьйсуш 1ийнера цкъа иштта де ган! Сан ненан даго, шен къинхетам ботуш, Сан дог шех 1абийра, барам а боцуш. Эххар ас сацам би дахаран хьаьттахь: «Даго бен дог 1абош ца хилла лаьттахь»... Саралжин, I974 шо __________________ Дуьненчохь хьан меха цхаъа ца хета... Тешаме-тешаме, эсала-эсала...©

21.10.2008, 14:30	#643
цветок Зандака Вес репутации: 27	*** Дацдала дуьйлало денош, Яссало гуьйренан хIусам. Дитташа, можа гIаш Iенош, Мехашна Iамабо узам. КIадделла догIу сан болар Тачанийн текхаргех къехка. Стиглара массо а кхолар Сан дагтIехь йочанех техка. Буьртигаш даточу тхинан Ца догу даттанан цIергахь… Ас хIун де гатлучу сина И хилча цхьаллина гергахь? Победино, 1979 шеран октябрь __________________ Дуьненчохь хьан меха цхаъа ца хета... Тешаме-тешаме, эсала-эсала...©

21.10.2008, 14:31	#644
цветок Зандака Вес репутации: 27	*** Сонтачу ойланца хьуна петоьхна, Вахара со кхечу марзоне хьаьдда. Соь болу хьан безам, тулгIе а тоьхна, Меллаша дIабайра, тай санна, хаьдда. Хенан мур, со вигнарг хьоьцанна берта, Хьаьрк хилла дIабахна кхолламан жайне. Чекхдаьлла дерриг, со ца оьшу гIерта Хотталуо баха а хаьддачу тайне. Амма шаьш хIинца а гIоране лоьруш Къаьхьачу ойлано дебочохь ваьснаш, ДоIахлахь стимах шаьш лелхарна кхоьруш, Тебна Iа сан дегайовхонан аьзнаш. Сайн дагахьбалламна юьхьдуьхьал воьрзуш, Лаьар-кха, эрна дуй хуушехь сайна, ТIаьххьара со Iехош, соьгахьа йоьрзуш, ТIаьххьарчу бIаьрца ахь мэл баккха хьайна… Дишни-Ведана, 1978 шеран март __________________ Дуьненчохь хьан меха цхаъа ца хета... Тешаме-тешаме, эсала-эсала...©

21.10.2008, 14:32	#645
цветок Зандака Вес репутации: 27	Гуьйренан сибат... Меллаша т1есерса дерз а, Сов юькъа яьржина дохк. Аьхкенан де, юхадерза! Шелделла сан дог де дох. Миччара! Чкъург керчош, хено, Бицбойтуш ц1ерпоштан мохь, Шен новкъа чаккхармаш 1енош, Сан дагт1ехь бити-кх цхьа муо. И муо бу аьхкенах къастар, Ла ца луш гуьйренан ткъарш. Б1аьрсинна г1арг1улеш къаьста, Хедаеш стигалан 1арш. Дерзинчу дитташ т1е дегза Ледадеш т1адмаш-туьтеш, Меллаша т1есерса дерза Г1арг1улийн б1аьрхиш ду-те? Хоттане, I973 шеран октябрь __________________ Дуьненчохь хьан меха цхаъа ца хета... Тешаме-тешаме, эсала-эсала...©

21.10.2008, 14:33	#646
цветок Зандака Вес репутации: 27	Сингаттаме байташ ГIайренан мехашна ветталуш мара, Эсала аз дагалоьцу ас хьан. Хаьий-те хьуна со мел лууш вара Хьан бIаьра хьаьжначохь даим а Iан. Хаац, со кху пана хIун лоьхуш кхаьчна, Лом санна, дахделла дижинчу Iа? Сан боккха сатийсам кхачийна, баьчна, Ткъа, гIайгIа, бод санна, севсина Iа. Саттосуш зарзъели стигланан чкъуьйриг. «ХIуп» аьлча, суй санна, бутт а дIабай. Охотски хIорда тIехь тулгIений уьйриг Атало, даржадеш шен цинцийн вай. Сира де хьан бIаьргийн бос бахьаш деъна, Куьйсачу кондаро етта шен йорт. Мотталой со хьуна хийисте веъна, Шовданах сан когех хьекхало хIорд. Победино, 1979 шеран октябрь __________________ Дуьненчохь хьан меха цхаъа ца хета... Тешаме-тешаме, эсала-эсала...©

22.10.2008, 12:50	#647
цветок Зандака Вес репутации: 27	Л.Ж. Хьан деган йийсарехь веха ИбрахIим, Лууш хьан ойланех верриг дIаиэн, Даггара лууш хьо гIенах ган даим, Шеллучу хьозанна бен санна шен. Йохуш сайн ойланийн хорханаш чIана, Лоьхур яц ас хийра марзонаш кхин: Ховхачу хьан дагна со хетчахьана Йогучу гIамаршлахь къурд санна хин. Мацца а, ячделча оьмаран денош, Детташ шайн синзаза дагаден ткъес, Кхолламан догIано тIадамаш Iенош, Iалашдан гIорталахь безаман иэс. Сан кийра тIам тоха баьхьар бац бохам, Ахь кхиош хилча сан ойланийн хIу. Хьан васто дашо беш сан кевнан бIогIам, Бутт даим сан уйтIа кхетта хир бу. Хоттане, 1982 шеран апрель __________________ Дуьненчохь хьан меха цхаъа ца хета... Тешаме-тешаме, эсала-эсала...©

22.10.2008, 12:50	#648
цветок Зандака Вес репутации: 27	Дика а, вон а Дуьненан дерриг а дика ЦIеххьана деъча сан керта, Деза ас и мича дига, Гергарло цуьнца ца херда? Жоп хеза: «Дакъош деш нийсса, ГIийлачийн керташка тийса». Вон дагIахь, хилла шех уьйриг Iаьржачу хIордал а боккха, Ас хIун де и лаьттахь туьйрриг, Ца хирриг и сакх а, токх а? Жоп хеза: «ЦIе тасий сих хьайн, Цуьнцанна багабе сихха». Хоттане, 1982 шеран май __________________ Дуьненчохь хьан меха цхаъа ца хета... Тешаме-тешаме, эсала-эсала...©

22.10.2008, 12:51	#649
цветок Зандака Вес репутации: 27	* * * Цомгаш хуьлу дитташ гурахь, Шийла чарп тIейогIий хоршин. Ца латтарна шайна бухахь Вайша, бIаьра хьоьжуш вовшийн. Дитташ цомгаш хуьлу гурахь, БIаьрса гIеллуш, лагIлуш хазар. Хоттаничохь, ДаьргIахь, Гуьнахь – Массанхьа ду диттийн лазар. Хуьлу дитташ цомгаш гурахь, Ла ца яллал мехийн Iиттарш. Хьан сурт гича ирсан гурахь, Толур ду Даймехкан дитташ. Хоттане, 1974 шеран ноябрь __________________ Дуьненчохь хьан меха цхаъа ца хета... Тешаме-тешаме, эсала-эсала...©

22.10.2008, 12:52	#650
цветок Зандака Вес репутации: 27	Девеше... Гина вац хьо дийна волуш суна, Я ца девза ахь даьхна хьуьнарш. Аш, б1аьхоша, маршо яккха тхуна, Лардина вайн мехкан латтанаш. Яийтира Даймахко повестка, Шен мог1аршка кхойкхуш г1уллакх дан. «Нана, ахьа са ма гатде, кестта Воьрзур ву со толамца вайн ц1а», — Уьш дара хьан т1аьххьарлера дешнаш… Т1ом д1абаьлла яьлла дуккха хан. Оцу т1амо алсамдехи кешнаш, Чевнаш йи цо нанойн дегнашна. Т1амо витац, хиларх цхьанхьа доьшуш, Къестабац поэташ, артисташ. Хиларх нана хьан ц1ахь хьоьга хьоьжуш, Дог сацош, цо кийра дутту даш… Машаре бу стиглахь х1ора седа, Беттан серло дебон г1ерта тхи… И тхи дуй-те, шу д1ахьовсош, х1етахь Наной б1аьргех дийлла долу хи… Хоттане, 1975 шеран июнь беттан 22 де __________________ Дуьненчохь хьан меха цхаъа ца хета... Тешаме-тешаме, эсала-эсала...©

Опции темы
Версия для печати Отправить по электронной почте